Jan Dijkstra: ‘Enzym haalt zo goed als niets uit’


Uit onderzoek kan volgens Jan Dijkstra niet worden afgeleid dat het voederadditief van DSM werkt
woensdag, 13 november, 2019

Toevoegen van het enzym amylase aan het rantsoen voor melkkoeien levert waarschijnlijk nauwelijks vermindering op van de ammoniakuitstoot. Dit stelt Jan Dijkstra, universitair hoofddocent veevoeding bij Wageningen Universiteit.

Toevoegen van het enzym amylase aan het rantsoen is één van de maatregelen die wordt genoemd voor het terugdringen van  de stikstofemissie. Leverancier DSM claimt dat hiermee een reductie van de stikstofuitstoot met enkele procenten kan worden gerealiseerd. Universitair hoofddocent veevoeding Jan Dijkstra heeft echter twijfels over de effectiviteit van deze maatregel.

Hoe zou amylase de ammoniakuistoot van melkvee kunnen reduceren?

‘Het enzym amylase splitst in de pens zetmeel in glucose wat een goede energiebron is voor de groei van pensbacteriën. Dit microbieel eiwit is een efficiënte bron voor de productie van melkeiwit. Groeiende pensbacteriën nemen eiwit op uit het rantsoen. Hierdoor wordt voereiwit beter benut en komt er minder stikstof in mest en urine.’

Is de werking van het middel bewezen?

‘Zo ver ik na heb kunnen gaan is er in Nederland nooit onderzoek gedaan naar de werking van amylase. In de literatuur heb ik wel onderzoek uit het buitenland gevonden maar daaruit is geen duidelijke conclusie te trekken. In sommige proeven wordt wel een effect gevonden, in andere niet. De European Food Safety Authority (EFSA) heeft amylase toegelaten als toevoegmiddel aan voeders voor melkvee met de opmerking dat uit onderzoek niet eenduidig kan worden afgeleid dat het middel werkt.’

Waarom denkt u dat toevoegen van amylase niet effectief is?

‘Ten eerste is er in sommige van de onderzoeken gekeken naar reductie van stikstof in mest en urine. Maar voor de hoogte van de ammoniakuitstoot is alleen de stikstof in urine van belang. Bij mijn weten is dit maar in twee experimenten specifiek onderzocht en de conclusies waren niet eenduidig. Ten tweede zijn alle onderzoeken uitgevoerd met rantsoenen met hoge zetmeelgehaltes. Dit soort rantsoenen worden in Nederland nauwelijks gevoerd. En ten derde heeft de EFSA amylase bij melkkoeien alleen toegelaten voor de eerste 100 lactatiedagen. Dit betekent dat het maar voor een beperkt aantal koeien toepasbaar is. Bovendien is het lang niet voor iedere veehouder praktisch in te passen.’

Hoe kunnen voermaatregelen wel bijdragen aan een lageren stikstofuitstoot?

‘Op veel melkveebedrijven kan het eiwitgehalte in het rantsoen nog redelijk eenvoudig worden verlaagd zonder dat het veel melk kost. Als je dit combineert met meer weidegang en water toevoegen aan de mest bij uitrijden kun je zo maar tientallen procenten terug in ammoniakuistoot. Dat is vele malen effectiever dan het toevoegen van een enzym aan het rantsoen.’



Uit onderzoek kan volgens Jan Dijkstra niet worden afgeleid dat het voederadditief van DSM werkt
woensdag, 13 november, 2019

Toevoegen van het enzym amylase aan het rantsoen voor melkkoeien levert waarschijnlijk nauwelijks vermindering op van de ammoniakuitstoot. Dit stelt Jan Dijkstra, universitair hoofddocent veevoeding bij Wageningen Universiteit.

Toevoegen van het enzym amylase aan het rantsoen is één van de maatregelen die wordt genoemd voor het terugdringen van  de stikstofemissie. Leverancier DSM claimt dat hiermee een reductie van de stikstofuitstoot met enkele procenten kan worden gerealiseerd. Universitair hoofddocent veevoeding Jan Dijkstra heeft echter twijfels over de effectiviteit van deze maatregel.

Hoe zou amylase de ammoniakuistoot van melkvee kunnen reduceren?

‘Het enzym amylase splitst in de pens zetmeel in glucose wat een goede energiebron is voor de groei van pensbacteriën. Dit microbieel eiwit is een efficiënte bron voor de productie van melkeiwit. Groeiende pensbacteriën nemen eiwit op uit het rantsoen. Hierdoor wordt voereiwit beter benut en komt er minder stikstof in mest en urine.’

Is de werking van het middel bewezen?

‘Zo ver ik na heb kunnen gaan is er in Nederland nooit onderzoek gedaan naar de werking van amylase. In de literatuur heb ik wel onderzoek uit het buitenland gevonden maar daaruit is geen duidelijke conclusie te trekken. In sommige proeven wordt wel een effect gevonden, in andere niet. De European Food Safety Authority (EFSA) heeft amylase toegelaten als toevoegmiddel aan voeders voor melkvee met de opmerking dat uit onderzoek niet eenduidig kan worden afgeleid dat het middel werkt.’

Waarom denkt u dat toevoegen van amylase niet effectief is?

‘Ten eerste is er in sommige van de onderzoeken gekeken naar reductie van stikstof in mest en urine. Maar voor de hoogte van de ammoniakuitstoot is alleen de stikstof in urine van belang. Bij mijn weten is dit maar in twee experimenten specifiek onderzocht en de conclusies waren niet eenduidig. Ten tweede zijn alle onderzoeken uitgevoerd met rantsoenen met hoge zetmeelgehaltes. Dit soort rantsoenen worden in Nederland nauwelijks gevoerd. En ten derde heeft de EFSA amylase bij melkkoeien alleen toegelaten voor de eerste 100 lactatiedagen. Dit betekent dat het maar voor een beperkt aantal koeien toepasbaar is. Bovendien is het lang niet voor iedere veehouder praktisch in te passen.’

Hoe kunnen voermaatregelen wel bijdragen aan een lageren stikstofuitstoot?

‘Op veel melkveebedrijven kan het eiwitgehalte in het rantsoen nog redelijk eenvoudig worden verlaagd zonder dat het veel melk kost. Als je dit combineert met meer weidegang en water toevoegen aan de mest bij uitrijden kun je zo maar tientallen procenten terug in ammoniakuistoot. Dat is vele malen effectiever dan het toevoegen van een enzym aan het rantsoen.’



Reacties


REAGEER

Veeteelt stelt het erg op prijs dat je wilt reageren op een bericht. Vul hieronder je volledige naam (voor- en achternaam) en je emailadres in. Je reactie wordt dan meteen geplaatst. Wil je niet elke keer je naam en emailadres invullen? Dan kun je je eenmalig registreren. Zo ontstaat een omgeving waarin iedereen op een respectvolle manier kan reageren in plaats van anoniem afreageren.
You must have Javascript enabled to use this form.